De haven van Palma staat aan de vooravond van een ingrijpende transformatie. Met een investering van 240 miljoen euro presenteerde de Autoriteit Haven van de Balearen een ambitieus masterplan dat de haven sterker met de stad moet verbinden. Het project beslaat circa 400.000 vierkante meter en wordt gefaseerd uitgevoerd tot 2036. De architectonische uitwerking wordt in de zomer van 2026 gegund via een internationale ontwerpwedstrijd.
Volgens havenpresident Javier Sanz is het plan het resultaat van een breed gedragen visie, tot stand gekomen na overleg met meer dan zestig economische, sociale en institutionele partijen.
Een nieuw gezicht voor de haven van Palma
Het nieuwe masterplan moet de haven van Palma niet alleen functioneler maken, maar ook toegankelijker en leefbaarder. De focus ligt op duurzaamheid, innovatie en een betere integratie van haven en stad. De haven blijft een economische motor, maar krijgt tegelijkertijd een duidelijker publieke functie.
Industrie en cruises verplaatsen, stad krijgt ruimte terug
Een van de belangrijkste ingrepen is de verplaatsing van de scheepswerven en nautische industrie naar de Dique del Oeste. Deze sector omvat ongeveer 800 bedrijven, biedt werk aan zo’n 5.000 mensen en genereert een jaarlijkse omzet van 1,1 miljard euro. Ook het cruiseverkeer wordt geconcentreerd aan de Muelle de Poniente. Veerboten verhuizen naar de Dique del Oeste en de havendokken van Poniente en Pelaires.
Door deze herschikking komt aan de stadszijde van de haven aanzienlijk meer ruimte vrij. Juist daar wil men de haven opnieuw openen voor inwoners en bezoekers van Palma.
55.000 vierkante meter groen en publieke ruimte
De vrijgekomen zones rond de commerciële kades, Moll Vell en het Contramuelle Mollet worden omgevormd tot toegankelijke openbare ruimte. In totaal ontstaat er meer dan 55.000 vierkante meter aan nieuwe groenzones, aangevuld met plekken voor recreatie, cultuur en sociale activiteiten. Autoverkeer wordt hier zoveel mogelijk geweerd.
Een opvallend onderdeel is een grote groene zone die moet functioneren als klimaatreservoir. Met wandelpaden, waterpartijen en rustplekken moet deze groene long verkoeling bieden tijdens hete zomers. Het gebied wordt volledig ingericht voor voetgangers.
Historisch Moll de la Riba keert terug
Een symbolisch element van het plan is de reconstructie van het historische Moll de la Riba, dat in 1965 werd afgebroken. Het voormalige havenhoofd wordt steen voor steen heropgebouwd en krijgt een nieuwe functie als wandelpromenade. Ook de oorspronkelijke vuurtoren keert terug, verplaatst naar het uiteinde van de nieuwe pier.
Volgens de havenautoriteit betekent dit de terugkeer van een belangrijk stuk maritieme geschiedenis en identiteit van Palma.
Museum, opleiding en zeilschool
In het gebied rond het Contramuelle Mollet komt een nieuw Maritiem Museum, vlak bij de Lonja en de visserscoöperatie. Ondergronds wordt hier een publieke parkeergarage aangelegd. Ook het parkeerterrein bij de Muelle de las Golondrinas wordt uitgebreid.
Tussen Moll Vell en het commerciële werfgebied verrijst een cluster rond onderwijs en innovatie. Hier komen onder meer een centrum voor nautisch en visserijonderwijs, het al voltooide gebouw van het Balearisch Oceanografisch Centrum (SOCIB), een nautisch innovatiegebouw en een centrum voor kennisoverdracht.
Aan het nieuwe Moll de la Riba wordt bovendien de gemeentelijke zeilschool gerealiseerd, met directe toegang tot zee. Deze school moet ook dienen als trainingscentrum voor wedstrijdzeilers en kajakkers. Over de uiteindelijke exploitatie wordt nog besloten.
Geen extra landwinning in zee
Opvallend is dat het nieuwe masterplan geen extra land wint op zee. Alleen de loopbrug bij de toekomstige zeilschool steekt iets verder het water in. Daarmee blijft het havenbekken grotendeels intact en wijkt het plan af van eerdere voorstellen.
Planning en draagvlak
De aanbesteding voor het ontwerp is inmiddels in gang gezet. Vijf geselecteerde bureaus zullen een technisch en financieel voorstel uitwerken. Het definitieve ontwerp moet vóór de zomer van 2026 gereed zijn.
Ook burgemeester Jaime Martínez benadrukte de goede samenwerking tussen gemeente en havenautoriteit. Volgens hem markeert het project een belangrijk moment voor Palma, waarbij haven en stad opnieuw met elkaar worden verbonden en publieke ruimte centraal komt te staan.
